Geef jij bloed, bloedplasma of bloedplaatjes?
Elke dag hebben honderden mensen bloed, bloedplasma of bloedplaatjes nodig. Na een bevalling, een ongeval, een operatie of bij sommige ziektes bijvoorbeeld. Ook jij kan op een dag bloed nodig hebben.
Verschillende bloedgroepen
Niet alle bloed is geschikt voor iedereen. Aan wie je bloed kan geven en van wie je het mag krijgen, hangt af van je bloedgroep en rhesusfactor. Er zijn 4 verschillende bloedgroepen: A, B, AB en O, telkens met rhesusfactor positief of negatief.
Wanneer iemand bloed krijgt met antigenen die hij of zij zelf niet heeft, ziet het lichaam die antigenen als indringers en gaat het ze bestrijden. Om zoveel mogelijk complicaties uit te sluiten, geven ziekenhuizen patiënten bij voorkeur bloed van dezelfde bloedgroep. Bij dringende situaties wordt O negatief bloed toegediend. Deze bloedgroep bevat geen antigenen waarop een patiënt kan reageren. Een donor met O negatief bloed is dus een universele donor.
Mag iedereen doneren?
Niet iedereen komt automatisch in aanmerking om bloed, bloedplaatjes of plasma te geven. Via de donorzelftest (Donorzelftest | Rode Kruis) kan je snel nagaan of je aan de belangrijkste criteria voldoet.
Ik gaf nog niet eerder bloed
Bloed doneren is veilig, makkelijk en wordt volledig begeleid door gespecialiseerd personeel.
- Het personeel is speciaal opgeleid en gebruikt steriel materiaal.
- Je kiest zelf waar en wanneer je wilt doneren.
- Breng je identiteitskaart mee.
- Eet een lichte maaltijd en drink voldoende water vóór je donatie.
- Vermijd een zware, vette maaltijd vlak ervoor.
- Drink ook na de donatie voldoende water. Andere niet-alcoholische dranken kunnen ook. Vermijd vochtafdrijvende dranken, zoals koffie en alcohol, tot 24 uur na de donatie.
Wat kan ik doneren?
-
Rode bloedcellen zijn levensnoodzakelijk voor personen die aan bloedarmoede lijden of die ernstige bloedingen hebben. Bijvoorbeeld na een bevalling, ongeval of operatie.
- Voldoe je aan de voorwaarden om bloed te geven dan kan je 4 keer per jaar bloed geven, met minstens 60 dagen tussen.
- Het volledige proces duurt een uur, de bloedafname zelf ongeveer 9 minuten.
- Een bloedafname kan in één van de donorcentra of op een mobiele inzameling bij jou in de buurt: Maak hier je afspraak - Donor Portaal.
-
(Bloed)plasma vormt 55% van je bloed en bestaat uit 91,5% water en 8,5% opgeloste stoffen, zoals eiwitten, suikers, vetten, zouten, hormonen en vitaminen. Het is van levensbelang voor mensen die ernstige stofwisselingsstoornissen hebben door massaal bloedverlies of door bloedziekten. Ook voor pasgeboren baby’s met ernstige geelzucht is het belangrijk. Daarnaast wordt het gebruikt voor de aanmaak van heel wat geneesmiddelen.
- Je herstelt sneller van een plasmadonatie dan van een bloeddonatie. Hierdoor kan je het vaker doen, om de 14 dagen mag je plasma doneren. Na een bloeddonatie moet je minstens 28 dagen wachten voor je plasma mag geven.
- Het volledige proces duurt een uur, de plasma-afname zelf 30 à 45 minuten.
- Voor de afname van plasma is een speciaal toestel nodig omdat je je bloedcellen terug toegediend krijgt als je plasma geeft. Daarom kan een plasma-afname enkel in één van de donorcentra: Ik zoek contactinfo voor: | Rode Kruis.
-
Bloedplaatjes zijn de kleinste cellen in je bloed. Een volwassenen heeft zo’n 150 tot 400 miljard bloedplaatsjes per liter bloed. Ze zorgen er o.a. voor dat het bloed stolt als dat nodig is. Een bloedplaatjesdonatie helpt mensen die zelf onvoldoende bloedplaatjes aanmaken, zoals mensen met een kwaadaardige bloedziekte (leukemie) of mensen die bestraling of chemo krijgen. Omdat bloedplaatjes maar kort bewaard kunnen worden, zijn donaties extra waardevol.
- Je moet minstens één keer bloed gegeven hebben bij Rode Kruis-Vlaanderen voor je bloedplaatsjes kan doneren. Geef bij je volgende bloed- of plasmadonatie aan dat je bloedplaatjes wil geven; de arts controleert dan je bloedplaatsjesgehalte. Is dit gehalte hoog genoeg dan kan je bloedplaatjesdonor worden op afspraak.
- Je mag om de 14 dagen bloedplaatjes doneren. Na een bloeddonatie moet je minstens 28 dagen wachten voor je bloedplaatjes mag geven.
- Het volledige proces duurt gemiddeld 1,5 uur, de bloedplaatjesafname zelf 60 tot soms 90 minuten.
- Voor de afname van bloedplaatjes is een speciaal toestel nodig. Daarom kan een bloedplaatjesafname enkel in de donorcentra van Brugge, Edegem, Genk, Gent, Leuven, Kortrijk en Mechelen.
Gerelateerde items
